تومور های دهان،زبان،حلق و حنجره

تومور حنجره:

حنجره ، عضوی است لوله‌ای شکل که با طول تقریباً ۵ سانتی‌متر در گردن قرار داردوباعث تولید صدا می گردد . این عضو در اعمال نفس کشیدن، سخن گفتن، یا بلعیدن دخالت دارد. حنجره در قسمت بالای نای قرار دارد و دیواره‌هایش از جنس غضروف هستند گاهی اوقات به غضروف بزرگی که قسمت جلوئی حنجره را تشکیل می‌دهد، اصطلاحاً سیب آدم نیز گفته می‌شود. تارهای صوتی، هم دو رشته ماهیچه‌ای هستند که بخش شکل داخل حنجره را تشکیل می‌دهند. به هنگام عمل دم ابتدا هوا وارد بینی یا دهان شده سپس از میان حنجره و قسمت پائین نای گذشته و وارد شش‌ها می‌شود و به‌هنگام عمل بازدم عکس مسیر قبل را طی می‌کند. به‌هنگام تنفس تارهای صوتی استراحت می‌کنند، و هوا از فضای بین آن‌ها بدون ایجاد هیچ صدائی عبور می‌کند. اما زمانی که سخن می‌گوئیم تارهای صوتی به هم نزدیک می‌شوند و حرکت می‌کنند. به‌طوری‌که هوای داخل شش‌ها با فشار از بین‌ آنها گذشته و آنها را وادار به ارتعاش می‌کند، تا بدین‌وسیله صدا تولید شود. آنگاه زبان، لب‌ها و دندان‌ها این صدا را تبدیل به واژه‌ها و کلام می‌کنند. مری، یا لوله‌ای که غذا را از دهان به معده هدایت می‌کند، درست پشت نای و حنجره قرار دارد. دهانه‌های مری و حنجره در داخل گردن بسیار به هم نزدیک هستند. از این رو وقتی چیزی را می‌بلعیم، دریچه‌‌ای به نام اپی‌گلوت روی حنجره را می‌پوشاند تا غذا وارد نای نشود.

– سرطان حنجره

همچون همه اندام‌‌های دیگر بدن، حنجره نیز از سلول ساخته شده است. سرطان حنجره، سرطان لارنکس هم نامیده می‌شود. این سرطان می‌‌تواند در هر ناحیه‌ای از حنجره رشد کند مثل دهانهٔ ورودی حنجره (جائی که تارهای صوتی وجود دارند و یا مناطق بالاتر یا پائین‌تر از آن) اگر سرطان به خارج از حنجره گسترش یابد، معمولاً اول از همه به گره‌های لنفاوی (غدد لنفاوی) داخل گردن سرایت خواهد کرد. همچنین می‌تواند به قسمت پشت زبان، سایر بخش‌های گلو و گردن، شش‌ها، و گاعی اوقات به سایر اعضاء بدن سرایت کند. در چنین مواردی باز هم سرطان به همان نام سرطان حنجره نامیده می‌شود.

علائم و نشانه‌ها:

علائم سرطان حنجره عمدتاً به اندازه و محل تومور بستگی دارد. بیشتر سرطان‌های حنجره از تارهای صوتی شروع می‌شوند. این تومورها به‌ندرت دردناک‌ هستند، اما تقریباً همیشه باعث گرفتگی (خشونت) و یا سایر تغییرات در صدا خواهند شد. تومورهائی که در ناحیه بالای تارهای صوتی هستند ممکن است باعث برآمدگی گردن، گلودرد، یا گوش‌درد شوند. تومورهائی که در ناحیه پائین تارهای صوتی شروع می‌شوند بسیار نادرند. این‌گونه تومورها عمل تنفس را مشکل خواهند ساخت و باعث خس‌خس سینه یا تنگی‌تنفس می‌شوند. سرفه‌های مزمن یا احساس برآمدگی و گرفتگی گلو نیز می‌توانند از علائم خطر سرطان حنجره باشد و با رشد تومور، ممکن است یاعث درد، کمبود وزن، بوی بد دهان و حالت‌های خفگی مکرر به‌هنگام خوردن غذا شوند. در برخی موارد، توموری که در حنجره رشد می‌کند می‌تواند باعث دشوار شدن عمل بلع شود همهٔ این‌گونه علائم ممکن است به وسیله سرطان یا سایر مشکلات کم‌ خطرتر به‌وجود آید. اشخاصی که با چنین علائمی مواجه می‌شوند معمولاً به متخصص گوش، حلق و بینی مراجعه می‌نمایند.

عود سرطان حنجره:

انتخاب درمان در سرطان راجعه به نوع درمانی بستگی دارد که بیمار طی اولین بار ابتلاء به سرطان حنجره دریافت نموده بود .

اگر بیمار قبلا فقط تحت عمل جراحی قرار گرفته است این بار نیز ممکن است تحت عمل جراحی دیگه و یا پرتو درمانی قرار بگیرد ِ اگر بیمار قبلا فقط پرتو درمانی گرفته است ِ یک دوره پرتو درمانی دیگر و یا عمل جراحی باید برای او در نظر گرفت ِ اگر عمل جراحی و یا پرتو درمانی موفقیت آمیز نبود باید از شیمی درمانی برای تخفیف علائم استفاده نمود.

تومورهای دهان و زبان:

تومورهای‌ خوش‌خیم‌ دهان‌ و زبان‌ رشد غیرطبیعی‌ جدید در دهان‌ یا زبان‌ كه‌ گسترش‌ به‌ نواحی‌ دیگر بدن‌ ندارد. تومورهای‌ خوش‌خیم‌ دهان‌ و زبان‌ معمولاً به‌طور منفرد و با رشدی‌ بسیار آهسته‌ در طی‌ ۶-۲ سال‌ بروز می‌كنند. این‌ تومورها ممكن‌ است‌ لب‌ها، لثه‌، كام‌، زبان‌، غشای‌ پوشاننده‌ لب‌ها و گونه‌ها، و كف‌ دهان‌ را درگیر سازند.

علایم‌ شایع‌

توده‌ای‌ در هر جای‌ دهان‌ یا زبان‌ با خصوصیات‌ زیر:

توده‌ ممكن‌ است‌ زخمی‌ شده‌ و خونریزی‌ داشته‌ باشد.
توده‌ ممكن‌ است‌ جا افتادن‌ مناسب‌ دندان‌های‌ مصنوعی‌ را دچار اختلال‌ كند.
توده‌ ممكن‌ است‌ تكلم‌ یا بلع‌ را دچار اختلال‌ كند.

علل‌

علت‌ دقیق‌ آن‌ ناشناخته‌ است‌، اگرچه‌ در افراد مصرف‌كننده‌ سیگار، سیگار برگ‌، پیپ‌، تنباكوی‌ جویدنی‌ یا انفیه‌ شایع‌تر است‌

عوامل‌ افزایش‌دهنده‌ خطر

مصرف‌ تنباكو
جا افتادن‌ نامناسب‌ دندان‌های‌ مصنوعی‌

پیشگیری‌

از استعمال‌ دخانیات‌ یا مصرف‌ تنباكو اجتناب‌ كنید.
برای‌ معاینه‌ دندانی‌ سالیانه‌ یا جهت‌ مشكلات‌ مربوطه‌ به‌ جا افتادن‌ دندان‌های‌ مصنوعی‌ به‌ دندانپزشك‌ خود مراجعه‌ نمایید.

عواقب‌ موردانتظار

با برداشت‌ توده‌ از طریق‌ جراحی‌ قابل‌ علاج‌ است‌. ظاهر طبیعی‌ صورت‌ را نیز پس‌ از این‌ جراحی‌ معمولاً می‌توان‌ با جراحی‌ ترمیمی‌ بازگرداند.

عوارض‌ احتمالی‌

بروز تغییرات‌ سرطانی‌ در توده‌ به‌ ندرت‌
خونریزی‌ از توده‌
عفونت‌ در محل‌ توده‌

درمان‌

اصول‌ كلی‌
نمونه‌برداری‌ (برداشت‌ مقدار اندكی‌ از بافت‌ یا مایع‌ برای‌ بررسی‌ آزمایشگاهی‌ كه‌ ممكن‌ است‌ به‌ تشخیص‌ كمك‌ كند) از تومور
جراحی‌ برای‌ برداشت‌ تومور
پس‌ از جراحی‌، دهان‌ را روزانه‌ ۴-۳ بار با محلول‌ تسكین‌بخش‌ آب‌نمك‌ (یك‌ قاشق‌ چایخوری‌ نمك‌ در ۲۵۰ سی‌سی‌ آب‌ گرم‌ (معادل‌ یك‌ بطری‌ نوشابه‌)

داروها

برای‌ موارد خفیف‌، مصرف‌ داروهای‌ بدون‌ نسخه‌ نظیر استامینوفن‌ ممكن‌ است‌ كافی‌ باشد.
در صورت‌ وجود عفونت‌، آنتی‌بیوتیك‌ تجویز می‌گردد.

فعالیت‌
محدودیتی‌ وجود ندارد

رژیم‌ غذایی‌

پس‌ از التیام‌ محل‌ جراحی‌ رژیم‌ خاصی‌ نیاز نیست‌. تا چند روز پس‌ از جراحی‌ ممكن‌ است‌ مصرف‌ رژیم‌ مایعات‌ ضروری‌ باشد.

در این‌ شرایط‌ به‌ پزشك‌ خود مراجعه‌ نمایید

اگر شما یا یكی‌ از اعضای‌ خانواده‌ تان دارای‌ علایم‌ تومور دهان‌ یا زبان‌ باشید.
بروز موارد زیر پس‌ از جراحی‌:
ـ تب‌
ـ خونریزی‌ محل‌ عمل‌
ـ درد غیرقابل‌ تحمل‌
اگر دچار علایم جدید و غیرقابل توجیه شده اید. داروهای‌ تجویزی‌ ممكن‌ است‌ با عوارض‌ جانبی‌ همراه‌ باشند.

نئوپلاسم ها :

اوروفارنكس

انواع تومورها : اكثر تومورهای خوش خیم این ناحیه ، كیست های احتباسی موكوس هستند كه اغلب چین های لوزه ای را درگیر می كنند . این تومورها اكثرا“ بدون علامت هستند ، ولی در صورت رشد پیشرونده یا بروز علایم ، انجام اكسیزیون و مطالعه بافت شناسی الزامی است .

پاپیلوما به صورت ضایعات پایه دار و غالبا“ در لبه آزاد كام ، در قاعده زبان كوچك و یا در لبه چین های لوزه ای دیده می شود . اكسیزیون جراحی لازم نیست ، مگر در صورت وجود شواهد قاطعی از رشد تومور و یا نگرانی بیمار كه تشخیص بافت شناسی ضرورت می یابد .

شایعترین بدخیمی این ناحیه ، اسكواموس سل كارسینوما تست . آدنوكارسینوم و كارسینوم كیستیك آدنویید كه غدد بزاقی فرعی را درگیر می كند نیز در این ناحیه دیده می شود . تومورهای لوب عمقی پاروتید نیز ممكن است به صورت تومورهای زیر مخاطی در اوروفارنكس تظاهر یابند .

عوامل خطرزا : درگذشته اكثر این بدخیمی ها در پیرمردان رخ می داد . درحال حاضر شیوع این بدخیمی ها در افراد جوانتر و زنان افزایش یافته است . این سرطانها نیز با مصرف دخانیات و الكل در ارتباط هستند و تركیب این دو عامل اثرتقویت كننده دارد .

شرح حال و معاینه فیزیكی : باید مدت زمان وجود ضایعه و پاسخ قبلی آن به آنتی بیوتیك ها مشخص شود . اگر ضایعه رشدی آرام ولی مداوم داشته و همراه با التهاب نباشد ، باید به بدخیمی مشكوك شد . اگر یك ضایعه زخمی و یا ایندوریشن زیرمخاطی دیده شود باید آن را لمس نمود تا در مورد چسبندگی ضایعه و میزان گرفتاری ساختمانهای اطراف اطلاع حاصل شود . باید وجود تریسموس بررسی شود . بدین منظور به بیمار گفته می شود كه دهانش را باز نماید . معاینه گوش از نظر وجود اوتیت میانی سروز ضروری است ، زیرا وجود مایع یكطرفه در گوش میانی میتواند نشانه درگیری دهان شیپور استاش توسط توموری در نازوفارنكس باشد . لمس گردن از نظر وجود آدنوپاتی و معاینه دستگاه تنفسی – گوارشی فوقانی از نظر وجود نئوپلاسم های متعدد اهمیت دارد.

نحوه رفتار تومورهای بدخیم

محل اولیه تومور : شایعترین محل اولیه تومورهای اوروفارنكس لوزه ها است . متاستاز به غدد لنفاوی گردنی اغلب وجود دارد . به ویژه اگر تومور اولیه بزرگ باشد . كام نرم درناژ لنفاوی وسیعی دارد و بدخیمی های آن به غدد لنفاوی دو طرف گردن متاستاز می دهند .

غدد لنفاوی گردنی : شایعترین محل درناژ لنفاوی بدخیمی های اوروفارنكس ، غدد لنفاوی ژوگولر می باشد. معمولا“ متاستاز به غدد لنفاوی رتروفارنژیال وجود دارد كه قابل جراحی نمی باشند . در صورت عدم وجود آدنوپاتی قابل لمس ، احتمال متاستازهای میكروسكوپی وجود دارد .

متاستازهای دوردست : از نظر متاستازهای دوردست ، مشابه تومورهای حفره دهانی هستند .

درمان : رادیوتراپی نقش اصلی را در درمان بدخیمی های اوروفارنكس دارد . خصوصا” ضایعات لوزه ای حساس به اشعه هستند . اگر بدخیمی لوزه در مراحل پیشرفت باشد و غدد لنفاوی گردنی درگیر باشند باید از درمانهای تركیبی جراحی به همراه رادیوتراپی استفاده نمود . رادیوتراپی روشی ترجیحی در درمان بدخیمی های كوچك كام نرم است ، زیرا نوتوانی پس از برداشت كام نرم دشوار است . نقش كموتراپی در درمان این بیماریهای مشابه بدخیمی های حفره دهان است